Starbucks, Tchibo, Nero, Gloria Jean’s, Caribou ve diğerleri. Çeşit çeşit kahve dükkanları. Çekirdek kahve ve özellikle istekleriniz doğrultusunda hazırlanan sıcak veya soğuk kahve çeşitleri. Bir fincan kahve önümüze geliyor da nasıl nereden geliyor? İşte kahvenin öyküsü.

Kahve, kahve ağacının ve bu ağacın meyve çekirdeklerinin kavrulup öğütülmesi ile elde edilen parçacıklardır. Genelde sıcak su ile (70-80 °C demlenir), süt ve şeker ilave edilerek tüketilebilir.

Bu haritada dünyada kahve ağacı yetişebilen ülkeleri görüyorsunuz.
kahve-yetisen-bolgeler-ulkeler

Kahve bol yağış ister. Yıllık sıcaklık ortalam 18-24°C aralığında olması gerekir. Bu da tropikal bir iklim demektir. Zaten kahve ekvatorın 25 derece kuzet ve 30 derece güney enlemleri arasındaki alanda yetiştirilir. Soğuk yerlerde kahve ağacı yaşayamaz ayrıca ani ısı değişiklikleri de kahve ağacı için zararlıdır. Yengeç ve Oğlak dönencesi arasında tropikal iklime bölgelerde ağırlıklı olarak tarımı yapılmaktadır. Toprak, aldığı su, güneşlenme zamanı, nem kahvenin tadını ve aromasını değiştirmektedir. Eğer kahve yanardağın eteğinde yetiştiriliyorsa kül kokuyor. Muz ağaçlarının gölgesinde yetişiyorsa daha aromatik bir tadı oluyor. Brezilya kahve üretiminde dünya birincisidir. Onu Vietnam ve Kolombiya takip eder.

kahve-bitkisi-meyvesi

Çiçekleri beyaz ve hoş kokulu, kirazı andıran kırmızı meyvasının içinde iki çekirdek bulunan, dikildikten yaklaşık 3 yıl sonra meyve vermeye başlayan ve 30-40 yıl boyunca aralıksız meyve veren bir ağaç türüdür. Doğal haline bırakıldığında 8-10 metreye kadar uzayan ağaç, meyvelerin kolay toplanabilmesi için sürekli budanarak 4-5 metre uzunluğunda bir çalı boyutunda tutulur.

peaberry-kahve-cekirdegi

Bazı kahve ağaçlarının meyvelerinde tek bir çekirdek bulunur. Bu çekirdeği peaberry denir ve de çift çekirdekli meyvelerin çekirdeklerinden çok daha yuvarlaktır. Tek çıkan çekirdekler ayrılır ve yüksek fiyattan satılır.

Kahve ağacı çeşitlerine göre Coffea Arabica (Arabika) ve Coffea Canephora (Robusta) olarak sınıflandırılır.

Arabika, yeşilimsi sarı renkteki oval Arabica çekirdeklerinden üretilir, Robusta’ya göre daha az kafein içerir. Lezzetli ve yumuşak damağa hoş gelen bir aroması vardır. Robusta’ya göre daha asit oranı az aroması yoğundur. Türkiye’de Mersin ve Anamur’da 850 hektar alanda kahve tarımı yapılmaktadır.

Robusta, sarımsı kahverengindeki yuvarlak Robusta çekirdeklerinden üretilir. Arabica’ya göre yaklaşık iki kat daha fazla kafein içerir. Robusta kahvesi dünya kahve üretiminin yaklaşık %30’unu oluşturur. Robusta cinsi kahve bitkisi hastalıklara ve iklim koşullarına çok dirençli olduğundan yetiştirilmesi çok daha kolay ve ucuzdur. En bilinen çeşitleri; Java-Ineac, Nana, Kouliou ve Congensis’tir.

Bir önceki yazımız olan Kinoa tahılı hakkında bilgi başlıklı makalemizde Vegan beslenme ve Veganlar için Kinoa hakkında bilgiler verilmektedir.